ตัวเลขส่งออกข้าวเก้าเดือนแรกของปี 2569 อยู่ที่ 4.99 ล้านตัน ลดลง 19.26% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน อารดา เฟื่องทอง อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ คาดว่าทั้งปีอาจส่งออกได้ 6.5 ล้านตัน ต่ำกว่าเป้าหมาย 7 ล้านตัน โดยยังเป็นการคาดการณ์ ไม่ใช่ยอดส่งออกจริงทั้งปี
โจทย์ของกรมการค้าต่างประเทศและผู้ส่งออกไม่ได้มีเพียงการหาผู้ซื้อเพิ่ม กรมระบุว่าข้าวคู่แข่งมีราคาต่ำกว่า ขณะที่ค่าเงินบาทผันผวน ค่าระวางเรือเพิ่ม และนโยบายภาษีสหรัฐเป็นปัจจัยกดดัน ซึ่งหมายความว่าการเจรจาตลาดต้องเผชิญข้อจำกัดด้านต้นทุนและการแข่งขันไปพร้อมกัน
กรมมีแผนให้ภาครัฐและเอกชนพบผู้นำเข้า จัดประชุมข้าวนานาชาติ และเชื่อมโยงผู้ประกอบการผ่านงานแสดงสินค้า แนวทางนี้มุ่งรักษาความสัมพันธ์กับคู่ค้าและลดการพึ่งพาตลาดใดตลาดหนึ่ง แต่ผลว่าจะช่วยหนุนยอดทั้งปีได้เพียงใดยังต้องติดตาม
ขณะภาพรวมลดลง ตลาดเอเชียกลับนำเข้าข้าวไทยเพิ่ม 13.25% ในช่วงเก้าเดือนแรก ตัวเลขนี้ชี้ว่าการกระจายตลาดมีพื้นที่ให้ต่อยอด แต่ยังไม่อาจสรุปจากข้อมูลที่มีว่าการเติบโตในบางตลาดจะชดเชยยอดที่ลดลงโดยรวมได้
